सुधागड किल्ल्याचा इतिहास

 सुधागड किल्ल्याचा इतिहास

 इतिहास

प्राचीनकाळात या किल्ल्याचे नाव भोरपगड होते; त्याचा संबंध परंपरागत देवता भोराईदेवी शी होता  .

इ.स.पू. 2–4 शतकात या परिसरात बौद्ध लेणी – थाणाळे आणि खडसांबळे – उभारण्यात आल्या होत्या, ज्यावरून किल्ल्याची ऐतिहासिक महती उमगते  .

1436 ला बहामनी सुलतानांनी किल्ला जिंकला. 1657 मध्ये छत्रपती शिवाजी महाराजांनी या किल्ल्यावर राज्य केले आणि त्याचे नाव सुधागड (“गोड किल्ला”) ठेवले  .

शिवरायाने इथे राजधानी बसवण्याचा विचार केला तरी, स्थानिक केंद्रबिंदू म्हणून रायगड निवडला  .

पेशवाई काळात भोरचे पंत सचिव इथे वास्तव्य करणारे झाले. ब्रिटिशांनी किल्ला उद्ध्वस्त केला नाही, पण 1950 नंतर त्याची सांभाळ नियंत्रित राहायला लागली  .

🏰 किल्ल्याची रचना आणि आकर्षणे

महादरवाजा (दिंडी दरवाजा): रायगडाची अनुकृती, दोन भुयार-बुरुजांनी संरक्षित  .

धोने, दोन पाण्यावर टाक्या, धान्य कोठारे, शिवार (व्ह्रिंदावन), आणि अनेक शिवमंदिरे  .

देवस्थानं: भोराईदेवी मंदिर, भोरेश्वर महादेव मंदिर, तसेच शंकरदेव मंदिर – सजवलेली, हवामानात टिकून आहेत  .

वरून दिसतात: सरसगड, कोरीगड, घनगड, तैल‑बैला – सह्याद्रीतील चारी दिशांना किल्ले दिसतात .    https://youtu.be/hgJ03ovGoCU?si=vgROpUQU0vimwQOt

🥾 प्रवास – पथक्रम आणि अनुभव

ताकडी ट्रेक: सामान्यतः पाच्छापूर किंवा ठाकूरवाडी गावातून चढं सुरू होते; सुमारे 1–2 तासात चढायला साधा मार्ग  .

नैसर्गिक अनुभव: पावसाळ्यात हिरमाळ हिरवाई, ढगांचा खेळ; ट्रेकर्स "स्वर्गाकडे जाणारे पायऱ्या" म्हणतात  .

स्थानिक व्यवस्था: पंत सचिव वाडा, चहा, मॅगी, सामंजस्यपूर्ण विश्रांती; खासगी ब्लॉग्समध्ये खास आठवणींना जागा  .

https://youtu.be/hgJ03ovGoCU?si=vgROpUQU0vimwQOt

🛕 आसपासची गुरुकिल्ली

सरसगड: किल्ल्याच्या पाठीमागचा छोटा-सा किल्ला, 111 पायऱ्या, चौकोनी शिखर – पहारेकरी स्थान  .

पाली-बल्लाळेश्वर: पाळी गावाखालील अष्टविनायक गणपती, धार्मिक महत्त्वाचे ठिकाण  .